[Đánh giá] Bieguni những người không ngừng chuyển động

Tổng hợp ReviewMục: Sách Tiếng Việt[Đánh giá] Bieguni những người không ngừng chuyển động
Đặng Xuân Lương viết 7 tháng trước

TIỂU THUYẾT TƯƠNG TÁC

“Bieguni những người không ngừng chuyển động” đích thực là một cuốn sách có thể khiến bất kỳ độc giả tay mơ, vội vã nào… trầm cảm. Đây là một tiểu thuyết. Đúng rồi! Đây là một tiểu thuyết! Nhưng theo thiển ý của bạn Lương, đây phải gọi là một tiểu thuyết tương tác mới vẹn ý. Người lớn chúng ta khi nghe về sách tương tác sẽ mặc định nghĩ sách tương tác là dành cho trẻ con. Sách tương tác ấy mà, nếu không tương tác được với sách, nó thực sự chán òm, nhưng ngược lại, khi tương tác thành công, nó không còn là một cuốn sách đơn thuần nữa, nó là một thế giới.

Tiểu thuyết tương tác cũng giống như là một trò chơi tương tác mà thôi, tuy nhiên độ khó của nó đã bị đẩy lên cấp độ cao và chính nó sẽ có vài yêu cầu để đòi hỏi ngược trở lại quý độc giả của mình. “Phản khách vi chủ”, như các cụ dạy là đây.

Tôi sẽ ví dụ cho anh chị em dễ hiểu ngay đây. Trong “Bieguni những người không ngừng chuyển động” có một đoạn viết về thời gian thế này:

“Bà nói rằng các tộc người định cư, tộc người làm nông nghiệp thường yêu thích những thú vui của thời gian quay vòng, trong đó mỗi sự kiện đều phải quay trở về khởi đầu của nó, cuộn lại thành bào thai và lặp lại quá trình trưởng thành và chết. Song dân du mục và thương nhân, khi họ khởi hành chuyến đi, họ phải nghĩ ra cho mình một thời gian khác, thứ đáp ứng tốt hơn cho chuyến đi. Đó là thời gian tuyến tính, thực dụng hơn, bởi đó là thước đo mức độ đạt tới mục đích và mức tăng tiến lợi tức. Mỗi giây phút đều khác nhau và không bao giờ lặp lại, vì vậy nó tạo điều kiện thuận lợi cho sự mạo hiểm và việc nắm giữ thời gian ấy bằng bàn tay nắm chặt cũng như việc sử dụng từng giây phút…”

Bạn đang nghĩ gì? Rốt cuộc theo bạn hình dạng của thời gian là quay vòng hay tuyến tính? Bạn có thể nghe theo tác phẩm rằng với người này thì nó quay vòng (như với các dân tộc Á Đông chúng ta, năm nay là năm Sửu, 12 năm trước cũng là năm Sửu, 12 năm sau lại có năm Sửu, mở rộng vòng lặp, năm nay là năm Tân Sửu, 60 năm trước cũng là năm Tân Sửu, 60 năm sau lại có năm Tân Sửu) với người kia thì nó tuyến tính (như Tây lịch, thời gian được đếm tăng dần từ năm Công Nguyên tới mãi về sau). Tuy nhiên với phần đa các độc giả ưa chơi game khó, họ không chấp nhận lối giải thích ba phải như vậy. Thời gian phải có một hình dạng, một mô phỏng nào đó phù hợp với cả hai mô tả trên chứ? Bởi dù bạn đang sống ở tọa độ nào trên Trái Đất bạn vẫn đang ở trong dòng thời gian mà, một dòng thời gian tương đối đồng nhất. MÔ HÌNH XOẮN ỐC – Nếu cần mô hình hóa thời gian, lịch sử, tôi sẽ chọn mô hình này. Vừa quay vòng, vừa tuyến tính, tuy nhiên sau mỗi chu kỳ, dòng chảy không quay lại điểm xuất phát mà lệch xa đi một quãng. Nhờ vậy tuy chúng ta có những “vết xe lịch sử” nhưng mọi thứ không bao giờ hoàn toàn giống nhau, mọi thứ không ngừng biến đổi, mọi thứ… không ngừng chuyển động.

Chúng ta vừa tương tác với một đoạn văn ngắn của tác phẩm, bạn có thể than với tôi: khó thế? Khó nhưng rất kích thích. Thời gian để đọc một tiểu thuyết tương tác thế này có thể dài gấp 3, gấp 5 lần một tiểu thuyết giải trí thông thường, vì bạn rất hay phải dừng lại để suy nghĩ. Tuy nhiên mục đích của hoạt động đọc đâu tính bằng số lượng sách bạn đọc? Vàng 10 thường tự nó ẩn dấu sâu bên trong những lớp khoáng vật có vẻ ngoài xù xì, để chạm được vào nó bạn phải dụng công. Có một câu tôi rất thích đại ý rằng: đừng cầu mong cho mọi sự dễ dàng, hãy cầu mong mình ngày càng giỏi hơn.

Bạn đã sẵn sàng tương tác chưa?

===

Ảnh: Bìa sách, con trâu Tân Sửu và một mô hình xoắn ốc điển hình trong vũ trụ.

Bài viết của bạn